Mụn trứng cá tuổi dậy thì phải điều trị thế nào cho hiệu quả? | Nguyên nhân, cách trị dứt điểm, lưu ý

Mụn trứng cá tuổi dậy thì là tình trạng rất phổ biến nhưng hầu hết các em đều không hiểu rõ nguyên nhân và cách chăm sóc, điều trị đúng cách dẫn đến tình trạng mụn trứng cá kéo dài và trầm trọng hơn. Nhưng đừng lo lắng, Cách trị mụn trứng cá sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về vấn đề này.

Phân loại mụn trứng cá tuổi dậy thì

Theo các chuyên gia, nguyên nhân chính gây ra mụn trứng cá tuổi dậy thì là do di truyền và nội tiết tố. Ở tuổi dậy thì, các tuyến bã nhờn hoặc chất nhờn xung quanh các nang lông trên da to ra. Sản lượng dầu cũng tăng. Sau đó, các ống dẫn xung quanh nang lông bị tắc nghẽn, hình thành mụn đầu đen hoặc mụn đầu trắng – được gọi là mụn bọc.

Hầu hết các trường hợp mụn nang, mụn đầu đen hoặc mụn đầu đen biến mất nhanh chóng, nhưng ở một số người, mụn trứng cá có thể gây ra những tổn thương vô cùng đau đớn như mụn nang. Mụn trứng cá có thể tồn tại trong nhiều năm nhưng thường biến mất khi một người bước qua tuổi 20. Tuy nhiên, ở một số người, mụn trứng cá có thể tồn tại đến tuổi trưởng thành.

Xác định loại tổn thương mụn trứng cá mà một thanh thiếu niên mắc phải là bước đầu tiên để xác định kế hoạch điều trị. Việc điều trị mụn trứng cá ở tuổi dậy thì tùy thuộc vào loại mụn và tình trạng tổn thương. Có bốn loại phổ biến:

Mụn đầu đen (hoặc mụn trứng cá mở)

Mụn đầu đen hình thành do các lỗ chân lông trên bề mặt da bị tắc nghẽn. Mụn đầu đen thường xuất hiện trên mặt, mũi, trán, cổ, ngực và lưng. Mụn đầu đen có một trung tâm màu đen. Không phải do bụi bẩn mà là do các tế bào và chất dầu trong nang lông đang bị oxy hóa trong không khí.

Đôi khi, thanh thiếu niên có thể làm thông thoáng lỗ chân lông bằng cách thoa một ít gel benzoyl peroxide 4 đến 7 lần một tuần. Nếu tình trạng này không cải thiện sau vài tháng, bác sĩ có thể kê một loại thuốc khác. Thanh thiếu niên cũng nên làm sạch da nhẹ nhàng hai lần một ngày. Các cô gái trang điểm nên sử dụng các sản phẩm dành cho da mặt không hình thành mụn đầu đen.

Mụn đầu trắng (hoặc mụn bọc kín)

Nếu u nang vẫn còn dưới da, nó sẽ tạo ra một vết sưng nhỏ hoặc mụn đầu đen. Đôi khi chúng có thể được điều trị bằng kem bôi benzoyl peroxide không kê đơn hoặc bằng thuốc theo toa.

Mụn nhọt và mụn mủ

Sẩn là những nốt sưng nhỏ trên vùng da bị viêm. Mụn mủ (nốt sần) là những nốt sẩn chứa đầy mủ. Thuốc bôi như benzoyl peroxide hoặc retinoids (thuốc bôi theo toa) thường có thể hữu ích. Có thể cần dùng thuốc kháng sinh uống, thuốc tránh thai hoặc các loại kem bôi theo toa khác.

U nang hoặc nốt sần

Đây là những tổn thương sâu hơn, đau đớn xảy ra khi nhiễm trùng tuyến bã nhờn khiến tuyến và vùng xung quanh bị biến dạng do nhiễm trùng lan rộng dưới bề mặt da. Thuốc kháng sinh uống hoặc thuốc trị mụn khác như isotretinoin thường cần thiết để điều trị các loại tổn thương này và ngăn ngừa sẹo.

Vì sao xuất hiện mụn trứng cá ở tuổi teen?

Tại sao mụn trứng cá ở tuổi vị thành niên lại xuất hiện, tại sao mụn trứng cá lại xuất hiện trên một số người mà không phải những người khác?

• Nguyên nhân chính xác của hiện tượng này vẫn chưa được biết, nhưng người ta tin rằng nội tiết tố androgen đóng một vai trò quan trọng. Androgen tăng ở cả bé trai và bé gái trong thời kỳ dậy thì. Androgen khiến các tuyến bã nhờn của da phát triển lớn hơn, tạo ra nhiều bã nhờn hơn, có nguy cơ làm tắc nghẽn lỗ chân lông và gây ra mụn.
• Di truyền cũng có thể đóng một vai trò trong mụn trứng cá. Nếu bạn có cha hoặc mẹ bị mụn trứng cá, bạn cũng có nguy cơ cao bị mụn trứng cá.
• Sử dụng một số loại thuốc như nội tiết tố androgen, lithium, prednisolone, v.v. có thể gây ra mụn trứng cá.
• Ngoài ra, mỹ phẩm có độ nhờn cao cũng có thể làm tắc nghẽn lỗ chân lông và gây ra mụn. Mỹ phẩm gốc nước ít gây mụn hơn mỹ phẩm gốc dầu.

Việc thay đổi nội tiết tố trong kỳ kinh nguyệt cũng là nguyên nhân phổ biến gây mụn trứng cá ở các bạn nữ

Điều trị mụn trứng cá lứa tuổi dậy thì như thế nào?

Có nhiều cách để điều trị mụn trứng cá ở tuổi thiếu niên, bao gồm:

Sử dụng các sản phẩm trị mụn không cần kê đơn

Những sản phẩm này thường chứa các thành phần trị mụn tích cực như axit axetic, benzoyl peroxide, axit salicylic và lưu huỳnh. Dạng bào chế của các sản phẩm trị mụn trên thị trường rất đa dạng, bao gồm gel, kem, sữa rửa mặt, miếng dán mụn,… Hiệu quả trị mụn của các sản phẩm này thường ở mức trung bình. Phải dùng liên tục 4-8 tuần để thấy cải thiện rõ rệt.

Kết hợp benzoyl peroxide và axit salicylic

Benzoyl peroxide và axit salicylic là hai loại thuốc trị mụn khá phổ biến. Axit salicylic là một thành phần phổ biến trong sữa rửa mặt hoặc toner và đôi khi được tìm thấy trong các loại kem dành cho da bị mụn. Axit salicylic loại bỏ các tế bào da chết dẫn đến mụn trứng cá không viêm – mụn đầu đen, mụn đầu đen.

Mặt khác, benzoyl peroxide có khả năng điều trị mụn trứng cá mạnh hơn so với việc sử dụng cho các loại mụn viêm nhiễm. Thành phần này không chỉ làm khô các tế bào da chết mà còn giúp ngăn ngừa bã nhờn dư thừa và tiêu diệt vi khuẩn gây mụn.

Đối với mụn trứng cá ở tuổi thiếu niên với dạng sẩn, mụn nang và mụn mủ, bạn có thể sử dụng kem có chứa 2-5% benzoyl peroxide. Nếu bạn bị mụn viêm lan rộng và thường xuyên, hãy cân nhắc sử dụng sữa rửa mặt hoặc kem dưỡng da có chứa 10% benzoyl peroxide.

Do benzoyl peroxide có tác dụng mạnh trên da nên phản ứng ban đầu có thể xảy ra là kích ứng và mẩn đỏ. Do đó, để da quen và chống dị ứng, trước tiên bạn nên bôi ngày 1 lần, sau đó tăng lên 2 lần / ngày. Ngoài ra, khi thoa, bạn nên tránh để kem trị mụn tiếp xúc với quần áo nhuộm hoặc tóc nhuộm vì benzoyl peroxide có khả năng tẩy màu.

Retinoids

Mụn trứng cá ở tuổi dậy thì có thể được điều trị bằng retinoids. Đây là một dẫn xuất của vitamin A giúp loại bỏ chất nhờn dư thừa để ngăn ngừa mụn nang và nốt sần. Retinoids là lựa chọn tiếp theo của bạn để điều trị mụn trứng cá khi các loại kem benzoyl peroxide không có tác dụng.

Nếu sử dụng retinoids, bạn cần được bác sĩ da liễu đánh giá và kê đơn liều lượng. Thông thường, các loại kem trị mụn retinoid có dạng kem và gel cần được thoa lên da hai lần một ngày. Khi thoa kem trị mụn, bạn phải tránh tiếp xúc với ánh nắng mặt trời vì có thể khiến da trở nên nhạy cảm với tia UV.

Isotretinoin

Nếu mụn trứng cá ở tuổi vị thành niên của bạn ở mức độ trung bình đến nặng, bạn cần đến gặp bác sĩ để được điều trị chuyên sâu hơn. Ngoài thuốc bôi, thông thường bác sĩ sẽ kê đơn thuốc kháng sinh dạng uống. Thuốc kháng sinh uống giúp kiểm soát sự phát triển của mụn trứng cá bằng cách kiềm chế sự phát triển của vi khuẩn, giúp giảm viêm. Thuốc kháng sinh cần uống trong thời gian dài, thường là từ bốn đến sáu tháng, sau đó giảm dần và ngừng khi tình trạng mụn được cải thiện.

Isotretinoin là phương pháp điều trị mụn trứng cá ở tuổi thanh thiếu niên khi mụn trứng cá nặng và không phản ứng với các phương pháp điều trị khác. Đây là loại thuốc tác động vào cơ chế sinh bệnh của mụn trứng cá. Thuốc giúp giảm kích thước của các tuyến bã nhờn để sản xuất ít bã nhờn hơn để ngăn chặn lỗ chân lông bị tắc nghẽn.

Isotretinoin thường được dùng một lần hoặc hai lần một ngày trong 16-20 tuần. Thuốc có thể gây dị tật bẩm sinh cho thai nhi nên không được dùng cho phụ nữ có thai. Phụ nữ phải đảm bảo rằng họ không có thai hoặc sẽ không có thai trong vòng 6 tháng tới khi sử dụng isotretinoin để trị mụn vì nó sẽ ảnh hưởng đến sự phát triển của thai nhi. Điều trị mụn bằng retinoids cũng có tác dụng phụ tương tự như vậy.

Điều trị mụn trứng cá tại phòng khám bác sĩ da liễu

Các bác sĩ có thể điều trị mụn trứng cá dạng nang bằng cách tiêm corticosteroid vào mụn. Liệu pháp ánh sáng đỏ có thể được sử dụng để giảm viêm và vi khuẩn trên da. Bác sĩ cũng có thể sử dụng axit salicylic để làm thông thoáng lỗ chân lông trên da. Phương pháp điều trị mụn chuyên sâu tại phòng khám là cách nhanh chóng và hiệu quả để điều trị mụn trứng cá ở tuổi dậy thì, tuy nhiên sự thành công phụ thuộc phần lớn vào chuyên môn và kinh nghiệm của bác sĩ.

Chi tiết cách trị mụn trứng cá ở tuổi dậy thì

Chăm sóc da tốt có thể không bảo vệ hoàn toàn con bạn khỏi sự khởi phát của mụn trứng cá ở tuổi dậy thì. Nếu thấy trên da bé bỗng nhiên xuất hiện một vài nốt mụn, mẹ có thể hướng dẫn con cách trị mụn ở tuổi dậy thì cho bé gái dễ dàng tại nhà:

• Lấy khăn ấm đắp lên mụn trong 10 phút để mụn se đầu
• Dùng tăm bông ấn nhẹ để nhân mụn trồi ra ngoài hoặc dùng miếng dán có tác dụng hút mụn và để trong 30 phút cho sản phẩm phát huy tác dụng.
• Khi miếng dán se lại nghĩa là mụn đã biến mất, hút sạch.
• Sau đó dùng miếng dán mụn để bảo vệ vùng da bị tổn thương
• Tránh dùng tay nặn mụn vì sẽ làm lây lan nhiều vi khuẩn trên da.

Sai lầm khiến mụn tuổi dậy thì trở nên nghiêm trọng hơn

Trên thực tế, tình trạng mụn trở nên trầm trọng và tồn tại đến tuổi trưởng thành, phần lớn là do cách chăm sóc da và điều trị mụn đúng cách ở lứa tuổi thanh thiếu niên. Dưới đây là những sai lầm dễ mắc phải khi trị mụn cho trẻ. Cha mẹ lưu ý không để trẻ bắt gặp:

Dùng tay nặn hoặc bóp mụn

Tay chứa rất nhiều vi khuẩn. Nếu dùng tay ấn trực tiếp mụn lên mặt, vi khuẩn sẽ xâm nhập vào, gây tổn thương nặng cho da, từ đó mụn cũng xuất hiện. Ngoài ra, tình trạng viêm nhiễm nặng do mụn có thể dẫn đến sẹo mụn vĩnh viễn, không thể phục hồi.

Chà xát mạnh lên vùng mụn

Da vùng mụn trở nên nhạy cảm hơn, vì vậy, trẻ nên tránh dùng tay sờ lên mặt hoặc chà xát mạnh lên da trong bất kỳ bước rửa mặt, vệ sinh da mặt hay các hoạt động hàng ngày.

Sử dụng sản phẩm trị mụn kém chất lượng

Do tâm lý e ngại, tự ti, thiếu kiến ​​thức chăm sóc da nên các em dễ tin tưởng và sử dụng các sản phẩm trị mụn kém chất lượng được quảng cáo sử dụng không đúng cách nếu không được định hướng kỹ càng. Kết quả là da trở nên yếu hơn, mụn trứng cá và sẹo thâm, sẹo mụn cũng nặng hơn.

Lưu ý

Không nặn mụn bất cứ lúc nào

Khi nói đến mụn trứng cá ở tuổi teen, ai cũng muốn nặn hết mụn. Tuy nhiên, bạn đừng mắc phải sai lầm này, vì không chỉ mụn lây lan mà việc chạm vào mụn có thể gây ra sẹo vĩnh viễn trên khuôn mặt của bạn.

Đặc biệt là khi bạn đang nặn mụn nang và mụn bọc, vi khuẩn có thể xâm nhập sâu hơn vào da, vô tình dẫn đến nổi mụn nhiều hơn. Vì vậy, hãy kiên trì với các phương pháp điều trị mụn thay vì để mụn nổi trên da.

Nặn mụn có thể gây ra sẹo vĩnh viễn trên da

Tránh các sản phẩm làm đẹp giàu dưỡng chất, dễ gây mụn

Nếu bạn bị mụn trứng cá ở tuổi dậy thì, bạn nên cẩn thận khi lựa chọn sữa rửa mặt, kem dưỡng da, kem chống nắng và trang điểm không gây mụn. Bạn có thể tìm nhãn “không gây mụn” trên các sản phẩm tốt cho da bị mụn.

Rửa mặt nhẹ nhàng bằng sữa rửa mặt dịu nhẹ

Bạn có biết rằng rửa mặt là bước cực kỳ quan trọng nếu bạn có làn da dầu mụn? Ngoài việc rửa bằng bất kỳ loại sữa rửa mặt nào, hãy chú ý đến tần suất và hình thức rửa.

Rửa mặt hai lần một ngày là đảm bảo. Tuy nhiên, nếu tập thể dục giữa ngày, bạn có thể rửa mặt nhanh chóng, nhưng không nên chà xát quá mạnh, dễ dẫn đến tình trạng khô da và nổi mụn.

Ngoài việc rửa bằng bất kỳ loại sữa rửa mặt nào, hãy chú ý đến tần suất và hình thức rửa. Sau khi rửa mặt, dùng khăn sạch vỗ nhẹ lên da. Tránh chà xát da vì có thể gây kích ứng da và khiến mụn lây lan. Rửa mặt bằng nước ấm vì rửa bằng nước nóng làm khô da và nước lạnh không làm sạch da hoàn toàn.

Không những rửa với loại sữa rửa mặt nào mà tần suất và cách rửa cũng cần phải chú ý.

Tẩy tế bào chết mỗi tuần một lần

Ngoài việc rửa mặt 2 lần sáng tối thì việc tẩy da chết hàng tuần cũng là điều cần thiết để ngăn ngừa mụn. Sử dụng tẩy tế bào chết bằng bùn rất tốt cho mụn trứng cá ở tuổi thanh thiếu niên vì nó có thể làm thông thoáng lỗ chân lông và loại bỏ tế bào chết.

Ngoài ra, bạn có thể sử dụng các phương pháp tẩy tế bào chết nhẹ nhàng có chứa axit salicylic hoặc axit alpha hydroxy để có kết quả tương tự.

Dùng kem chống nắng mỗi ngày

Dù sợ sử dụng nhiều sản phẩm trên mặt sẽ gây bít lỗ chân lông nhưng việc chống nắng được coi là điều bắt buộc. Kem chống nắng giúp bảo vệ da khỏi tác hại của ánh nắng mặt trời và ung thư da. Kem chống nắng cũng giúp ngăn ngừa mụn do cháy nắng.

Đặc biệt, nếu bạn sử dụng kem trị mụn có retinoids để trị mụn thì càng phải lưu ý sử dụng kem chống nắng. Vì đó là lúc da bạn nhạy cảm nhất. Tìm kem chống nắng không chứa dầu. Hoặc đôi khi bạn có thể chọn kem nền hoặc kem dưỡng có kem chống nắng để tiết kiệm thời gian.

Thay đổi chế độ ăn uống

Thanh thiếu niên bước qua tuổi dậy thì nên chú ý ăn uống điều độ với những thực phẩm không gây mụn. Vì một số thực phẩm dễ gây ra mụn như: sữa, thức ăn chứa nhiều đường, thức ăn chế biến sẵn. Uống nhiều nước để có làn da mịn màng, sạch mụn.

Tổng kết

Điều trị mụn trứng cá tuổi dậy thì để có kết quả tốt cần phải kiên trì và thực hiện theo đúng yêu cầu của bác sĩ chuyên khoa da liễu. Làn da đẹp giúp trẻ tự tin và khỏe mạnh hơn.

Nguồn: https://cachtrimuntrungca.info/mun-trung-ca-tuoi-day-thi/